In het NRC Handelsblad van maandag pleiten Bos en Balkenende voor onder andere meer invloed van het IMF op het beleid van zowel nationale overheden als van bancaire instellingen. De roep om meer toezicht is begrijpelijk. De vraag is echter of toezicht wel alle heil brengt die iedereen ervan verwacht. Zeker als het gebeurt door het IMF. Dan liever Brussel.

Als er iets duidelijk is geworden de afgelopen maanden is dat de huidige vormen van toezicht niet voldoen. Het nationale toezicht is onvoldoende, het internationale toezicht eigenlijk afwezig. ‘Het toezicht in Europa is versnipperd en de recente gecoördineerde actie van de Europese regeringen is voor een groot deel toe te schrijven aan sterk individueel leiderschap.‘ Balkenende en Bos steken hier tegelijkertijd een dikke veer in eigen reet en ze geven toe dat in alle Europese eenmakingsprojecten er een belangrijk onderdeel vergeten is. Een pleidooi om het nu beter te doen is prima, iets anders kunnen ze niet, maar jammer genoeg geven ze geen aanwijzing hoe ze nu, in plaats van meer internationale coördinatie, een beter toezicht kunnen maken.

Hetzelfde zie je terug in hun ideeën over het IMF. Die moet een uitgebreidere taak krijgen, maar hóe ze precies beter gaan controleren wordt niet duidelijk. Immers, wie gaan daar toezicht houden? Degenen die de afgelopen jaren duidelijk hebben gefaald? Met dezelfde instrumenten? Belangrijker nog: het IMF is een van de minst transparante organisaties ter wereld. Je hoeft geen anti-globalist te zijn om twijfels te hebben over het IMF. Nu zou het Internationaal Monetair Fonds nóg meer macht krijgen, nu gedeeld met – daar zijn ze weer – de toezichthouders. “Om te zorgen voor politieke legitimiteit zou het Financiële Stabiliteitsforum (FSF), het gremium van norminstellingen en financiële autoriteiten die de grootste financiële centra ter wereld beheersen, onder de vleugels van het IMF moeten worden gebracht.”

Er is op wereldschaal geen democratische regering, noch controle. In Europa bestaat daar wél de mogelijkheid voor. Laat Bos en Balkenende beginnen in Europa één toezichthouder op te zetten en dan eentje die democratisch gecontroleerd kan worden. Zodat ook toezichthouders democratisch afgeslacht kunnen worden. Europarlementariërs genoeg om die boel in de gaten te houden. En, wie weet, een mooie gelegenheid om Europa weer eens fatsoenlijk in de picture te zetten. Laat dat IMF ondertussen maar doorpruttelen.